epr คือแนวทางนโยบายที่ขยายความรับผิดชอบของผู้ผลิตไปถึงช่วงหลังผู้บริโภคใช้สินค้าแล้ว ไม่จำกัดอยู่ที่การผลิตหรือขาย โดย OECD ใช้คำว่า Extended Producer Responsibility เพื่ออธิบายแนวทางนี้ (อ้างอิง: OECD หลักการพื้นฐาน EPR)
epr คืออะไร
EPR อาจให้ผู้ผลิตรับผิดชอบค่าใช้จ่าย หรือร่วมจัดการเก็บรวบรวม คัดแยก และจัดการผลิตภัณฑ์ที่หมดอายุการใช้งาน ผู้ผลิตอาจดำเนินการเองหรือร่วมกัน ขึ้นกับรูปแบบระบบ (อ้างอิง: OECD คู่มือ EPR 2016) คำอธิบายนี้เป็นหลักการทั่วไป ไม่ใช่การระบุหน้าที่ตามกฎหมายไทยของทุกกิจการ
หลักการสำคัญของ epr
- ขยายความรับผิดชอบถึงช่วงหลังใช้งาน (อ้างอิง: OECD นิยาม EPR)
- สร้างแรงจูงใจให้การออกแบบคำนึงถึงสิ่งแวดล้อม (อ้างอิง: OECD การออกแบบผลิตภัณฑ์)
- จัดหรือสนับสนุนการเก็บรวบรวมและคัดแยก (อ้างอิง: OECD การดำเนินระบบ)
- กำหนดการรับผิดชอบด้านการเงินและ/หรือการดำเนินงานตามระบบ (อ้างอิง: OECD รูปแบบความรับผิดชอบ)
- ย้ายภาระจัดการหลังใช้งานบางส่วนหรือทั้งหมดจากเทศบาลไปสู่ผู้ผลิต (อ้างอิง: OECD หลักการจัดสรรความรับผิดชอบ)
ทำไม epr จึงสำคัญกับธุรกิจ
EPR ส่งสัญญาณให้ผู้ผลิตคำนึงถึงผลกระทบสิ่งแวดล้อมในการออกแบบ และรับผิดชอบภาระหลังการใช้งานที่ยังเหลืออยู่ (อ้างอิง: OECD เหตุผลของนโยบาย EPR) ผู้เขียนเสนอให้ธุรกิจสำรวจชนิดวัสดุ ปริมาณสินค้าในตลาด และข้อมูลการรับคืนก่อนวางแผน รวมทั้งตรวจว่ากฎของตลาดที่จำหน่ายครอบคลุมกิจการของตนอย่างไร
ตัวอย่างการนำ epr ไปใช้
OECD ระบุว่ากลุ่มผลิตภัณฑ์ที่ใช้ EPR แพร่หลายได้แก่ อิเล็กทรอนิกส์ บรรจุภัณฑ์ ยานพาหนะ และยางรถยนต์ ขณะที่การขยายไปยังสิ่งทอและกลุ่มอื่นมีประเด็นออกแบบระบบที่ต้องพิจารณา (อ้างอิง: OECD การประยุกต์ EPR ในกลุ่มผลิตภัณฑ์) ตัวอย่างสมมติของผู้เขียนคือผู้ผลิตร่วมสนับสนุนจุดรับคืนและผู้คัดแยก พร้อมกำหนดวิธีบันทึกปริมาณที่เข้าสู่การจัดการจริง
ประโยชน์ต่อสิ่งแวดล้อมและผู้บริโภค
นโยบาย EPR มุ่งเพิ่มการกู้คืนวัสดุและปรับปรุงการจัดการหลังใช้งาน แต่ผลด้านต้นทุนและสิ่งแวดล้อมต้องประเมินตามระบบที่นำมาใช้ (อ้างอิง: OECD การออกแบบและประเมิน EPR) ผู้เขียนแนะนำให้แยกตัวเลขเก็บคืนออกจากตัวเลขรีไซเคิลจริง และไม่ถือว่าผลิตภัณฑ์ทุกชิ้นที่รับคืนกลับมาใช้ใหม่ได้ทั้งหมด
สรุป
EPR ขยายความรับผิดชอบไปถึงช่วงหลังการบริโภค (อ้างอิง: OECD ความหมาย EPR) สำหรับการนำไปใช้ ผู้เขียนเสนอให้กำหนดผู้รับผิดชอบ ระบบเก็บกลับ และวิธีตรวจผลให้ชัดก่อนสื่อสารผลสำเร็จต่อผู้บริโภค
