พลเมืองดิจิทัล ตามแนวคิดของสภายุโรป คือผู้ที่มีส่วนร่วมกับเทคโนโลยีดิจิทัลอย่างมีความสามารถ สร้างสรรค์ และรับผิดชอบ รวมถึงการมีส่วนร่วมในสังคม การเรียนรู้ตลอดชีวิต และการเคารพสิทธิมนุษยชน (อ้างอิง: Council of Europe — Digital Citizenship Education)
พลเมืองดิจิทัลควรรู้อะไร
กรอบการศึกษาพลเมืองดิจิทัลของสภายุโรปครอบคลุมการอยู่บนโลกออนไลน์ สุขภาวะออนไลน์ และสิทธิออนไลน์ โดยมีเรื่องการรู้เท่าทันสื่อ จริยธรรม ความเห็นอกเห็นใจ ความเป็นส่วนตัว และความปลอดภัยอยู่ในกรอบด้วย (อ้างอิง: Council of Europe — DCE Concept)
ทักษะที่ควรฝึก
- ตรวจแหล่งที่มาของข้อมูลก่อนเชื่อหรือแชร์
- ทบทวนการตั้งค่าความเป็นส่วนตัวและความปลอดภัยของบัญชี
- คิดก่อนโพสต์หรือแสดงความคิดเห็น
- เคารพลิขสิทธิ์และผลงานของผู้อื่น
- รู้วิธีรายงานเนื้อหาที่ไม่เหมาะสม
จากกรอบดังกล่าว ผู้เขียนเสนอรายการฝึกปฏิบัติข้างต้นเป็นตัวอย่างในชีวิตประจำวัน ผู้อ่านอาจเลือกทำทีละเรื่องและบันทึกสิ่งที่ได้เรียนรู้ ทั้งนี้ไม่ใช่รายการข้อบังคับหรือการรับรองว่าปฏิบัติแล้วจะปลอดภัยจากความเสี่ยงทุกชนิด
เริ่มต้นได้ง่ายในทุกวัน
ตัวอย่างแบบฝึกของผู้เขียนคือเลือกข่าวหนึ่งชิ้นแล้วตามกลับไปอ่านแหล่งต้นทางก่อนแชร์ จากนั้นทบทวนว่าความคิดเห็นที่จะโพสต์เปิดเผยข้อมูลส่วนตัวของใครหรือไม่ และสามารถสื่อสารความเห็นต่างโดยเคารพผู้อื่นได้อย่างไร
